Adwokat / obrońca z urzędu. Kto może starać się o „adwokata z urzędu”? Jaki wniosek złożyć i gdzie w celu uzyskania bezpłatnej pomocy prawnej adwokata podczas rozprawy sądowej?
Obrońca z urzędu – kto i na jakich zasadach może się starać o reprezentację przed organami ścigania z urzędu regulują przepisy Kodeksu Postępowania Cywilnego (art. 117 – art. 124 KPC).
Jakie trzeba spełnić warunki do tego, aby ubiegać się o adwokata z urzędu?
Każdy z nas (osoba fizyczna) pod warunkiem, że jesteśmy stroną w sprawie i nie jesteśmy w stanie zapłacić adwokatowi (lub radcy prawnemu) za wykonaną pracę bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przekładając to na nasze: O adwokata lub radcę prawnego może starać się ta osoba, która nie zarabia tyle, aby utrzymać siebie, rodzinę i dodatkowo zapłacić za obronę adwokatowi (radcy prawnemu) bez odmawiania sobie i rodzinie zapewnienia podstawowych artykułów niezbędnych do codziennego życia.
W jaki sposób ubiegać się o adwokata z urzędu?
Można to zrobić na dwa sposoby: ustnie (podczas rozprawy, informacje zapisane w protokole) i pisemnie (przed lub w trakcie rozprawy). Oczywiście wniosek składamy w sądzie, w którym sprawa się toczy lub będzie toczyła.
W przypadku wniosku na piśmie musimy złożyć formularz: „Oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania”. (Wnioskując o adwokata z urzędu ustnie – podczas rozprawy będziemy musieli odpowiedzieć na te same pytania). Do wniosku należy dołączyć dodatkowe dokumenty dotyczące zarobków (np. wysokość zarobków – PIT lub informacja z zakładu pracy, status bezrobotnego – z urzędu pracy, wysokość renty/ emerytury – z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, czy korzystamy z programu 500+ itp.
Sąd rozpatrzy wniosek pozytywnie jeśli uzna, że rola adwokata (radcy prawnego) jest potrzebna, a status finansowy rodzinny nie pozwala na wypłacenie wynagrodzenia obrońcy. Dlatego bardzo ważne jest, aby we wniosku podać informację, że rola adwokata (radcy prawnego) jest niezbędna np. z uwagi na zawiłość sprawy. Sąd wyda informację o przydzieleniu (lub nie) adwokata (radcy prawnego) postanowieniem. Informacja o postanowieniu sądu jest kierowane tylko do osoby występującej o przydzielenie obrońcy z urzędu. Strona, z którą toczymy batalię w sondzie nie jest informowana o tym, że mamy adwokata (radcę prawnego) z urzędu.
WAŻNE:
- Składając wniosek o „obrońcę z urzędu”/ lub odwołując się od postanowienia sądu dot. przydzielenia adwokata lub radcy prawnego nie wstrzymujemy toczącego się postępowania.
- Składając wniosek o adwokata (radcę prawnego) możemy ubiegać się o wyznaczenie konkretnie wybranej przez nas osoby. Warto wcześniej porozmawiać z adwokatem (radcą prawnym) czy zgodzi się nas reprezentować jako pełnomocnik z urzędu w naszej sprawie.
- Wniosek można zgłosić na każdym etapie toczącej się sprawy.
- Wniosek można złożyć jeszcze przed wniesieniem pozwu do sądu po to, aby profesjonalista zajął się składaniem odpowiednich dokumentów do instytucji.
Dokumenty do pobrania:
- Oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania. (Wersja PDF – do wydrukowania i usupełnienia ręcznie długopisem)
- Oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania. (Wersja RTF – do wypełnienia na komputerze i następnie do wydrukowania)
- Wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu (Wersja PDF)
__________________________________________
Źródła: http://prawnik.gdansk.pl oraz http://www.adwokat-lechman.pl
Najczęściej zadawane pytania
Każda osoba fizyczna, która jest stroną w sprawie i nie jest w stanie zapłacić adwokatowi lub radcy prawnemu bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mówiąc prościej — o obrońcę z urzędu może ubiegać się ten, kto nie zarabia tyle, by utrzymać siebie i rodzinę, a do tego opłacić obronę, nie odmawiając bliskim podstawowych artykułów niezbędnych do codziennego życia. Zasady te regulują art. 117–124 Kodeksu postępowania cywilnego.
Na dwa sposoby: ustnie podczas rozprawy (informacje trafiają do protokołu) albo pisemnie — przed rozprawą lub w jej trakcie. Wniosek składa się w sądzie, w którym sprawa się toczy lub będzie toczyć. Przy wniosku pisemnym wypełnia się formularz „Oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania” i dołącza dokumenty dotyczące zarobków — PIT lub zaświadczenie z zakładu pracy, status bezrobotnego z urzędu pracy, informację o rencie lub emeryturze z ZUS.
Sąd przychyli się do wniosku, jeżeli uzna, że rola adwokata jest potrzebna, a sytuacja finansowa i rodzinna nie pozwala na opłacenie obrońcy. Dlatego bardzo ważne jest wskazanie we wniosku, dlaczego udział adwokata jest niezbędny — na przykład z uwagi na zawiłość sprawy. Sąd rozstrzyga postanowieniem, o którym informowana jest wyłącznie osoba wnioskująca — strona przeciwna nie dowiaduje się, że mamy obrońcę z urzędu.
Tak — we wniosku można ubiegać się o wyznaczenie konkretnej osoby; warto wcześniej porozmawiać z adwokatem lub radcą prawnym, czy zgodzi się nas reprezentować z urzędu. Wniosek można złożyć na każdym etapie sprawy, a nawet przed wniesieniem pozwu, żeby profesjonalista zajął się składaniem dokumentów. Uwaga: złożenie wniosku ani odwołanie od postanowienia nie wstrzymuje toczącego się postępowania.
